Tuin van Epicurus – Ida Gerhardt

Wij kozen soberheid tot bondgenoot.
De geest beheerst als willig instrument
het lichaam, tot die fiere dienst gewend;
gevoed met zuiver water, zuiver brood.
Wij kozen soberheid tot bondgenoot.
Besloten schikt zich in der uren kring
naar strikte trant tot rust en ordening
wat ons het denken, vrijuit zwervend bood.
Wij kozen soberheid tot bondgenoot.
Wij arbeiden in zwijgen en geduld;
de dag is als een honingkorf gevuld
en vriendschap is iin onze tuin genood.
Wij kozen soberheid tot bondgenoot,-
en uur na uur draagt ons zijn gave aan,
wij rijpen als de vruchten, als het graan
in ’t goede leven tot de goede dood.

Gesprek met een steen – Wisława Szymborska

Ik klop op de deur van een steen.
‘Ik ben het, doe open.
Ik wil bij jou naar binnen gaan,
overal bij je rondkijken, met jou mijn longen vullen.’

‘Ga weg,’ zegt de steen.
Ik ben hermetisch gesloten.
Zelfs aan stukken geslagen
zullen we hermetisch gesloten blijven.
Zelfs fijngewreven tot zand
zullen we niemand binnenlaten.’

Ik klop op de deur van de steen.
‘Ik ben het, doe open.
Ik kom uit louter nieuwsgierigheid
die alleen het leven kan bevredigen.
Ik heb me voorgenomen door je paleis te wandelen
en daarna nog blad en waterdruppel te bezoeken.
Ik heb voor die dingen niet veel tijd.
Mijn sterfelijkheid hoort je te ontroeren.’

‘Ik ben van steen,’ zegt de steen,
‘en moet noodzakelijkerwijs mijn ernst bewaren.
Ga hier weg.
Ik heb geen lachspieren.’

Ik klop op de deur van de steen.
‘Ik ben het, doe open.
Ik heb gehoord datje binnen grote lege zalen hebt,
onbezichtigd en vruchteloos mooi,
verlaten en zonder echo van enige voetstap.
Geef toe datje daar zelf niet veel van weet.’

‘Ja, grote en lege zalen,’ zegt de steen,
er is alleen geen plaats.
Mooi, wellicht, maar dat gaat de smaak van
jouw gebrekkige zintuigen te boven.
Je kunt me leren kennen, maar ervaren nooit.
Mijn hele oppervlak keer ik jou toe,
mijn hele binnenste wend ik van je af.’

Ik klop op de deur van de steen.
‘Ik ben het, doe open.
Ik zoek in jou geen toevlucht voor altijd.
Ik ben niet ongelukkig.
Ik heb zelf ook een huis.
Mijn wereld is een terugkeer waard.
Ik kom en ga met lege handen.
En als bewijs dat ik hier werkelijk was,
kan ik slechts beschikken over woorden die niemand zal geloven.’

‘Je komt er niet in,’ zegt de steen.
‘Je mist het zintuig van de deelname.
En er is niets wat dat vervangen kan.
Zelfs een tot alziendheid aangescherpte blik
baat je niets zonder het zintuig van de deelname.
Je komt er niet in, hebt er nauwelijks een idee van,
bezit nauwelijks zijn kiem, de verbeelding.’

Ik klop op de deur van de steen.
‘Ik ben het, doe open.
Ik kan niet tweeduizend eeuwen wachten
voor ik in jouw huis mag komen.’

‘Als je mij niet gelooft,’ zegt de steen,
‘vraag dan het blad, je zult hetzelfde horen.
Vraag het de waterdruppel, zijn antwoord luidt net zo.
Vraag het tenslotte een haar op je eigen hoofd.
Een lach zwelt in me aan, een reusachtige lach,
maar ik weet niet hoe ik hem moet lachen.’

Ik klop op de deur van de steen.
‘Ik ben het, doe open.’

‘Ik heb geen deur,’ zegt de steen.

Het jachtseizoen – Mason Cross

Het jachtseizoen Boek omslag Het jachtseizoen
Carter Blake
Mason Cross
Thriller
Luitingh Sijthoff
22 oktober 2015
Paperback
382
Frank Lefevere

 

Als Caleb Wardell, de beruchte 'Chicago Sniper', vlak voor zijn executie uit een gevangenentransport ontsnapt, doet de FBI een beroep op Carter Blake.

Blake moet, samen met Elaine Banner, een ambitieuze FBI-agente die haar leven als alleenstaande moeder probeert te combineren met haar carrière, Wardell opsporen als die moordend door Amerika trekt. Maar terwijl Blake en Banner wanhopig proberen deze maniak een stap voor te zijn, ontdekken ze een wespennest van leugens en corruptie. Blake zal het moeten opnemen tegen de FBI als hij Wardell wil stoppen, en om een dodelijke samenzwering te ontmaskeren.


Vrij goed, maar weinig origineel debuut

Carter Blake is niet zijn echte naam. Hij is een zogenaamde lone wolf die als specialiteit heeft om mensen te vinden, ook diegenen die niet willen worden gevonden. Hij weet alles van wapens en kan er goed mee overweg. Ook zonder wapens weet hij van wanten. Hij heeft een verleden in het leger en vult zijn leven met incidentele opdrachten.
Contacten heeft hij volop, in en buiten de overheid, maar vaste relaties zijn niets voor hem. Liefhebbers van het genre zullen al gauw denken dat Het jachtseizoen een nieuwe thriller is van Lee Child over Jack Reacher, maar dan incognito.

Lees verderHet jachtseizoen – Mason Cross

Nachtvuur – Uschi Zietsch

Nachtvuur Boek omslag Nachtvuur
Woudzeekronieken
Uschi Zietsch
Fantasy
Zilverspoor
18 april 2014
Paperback
350
Theo Barkel

 

Na een gruwelijke gevangenschap trekt de jonge ridder Rowarn uiteindelijk met zijn reisgezellen naar het legendarische rijk van de heelmeesteres Arlyn. Het duurt niet lang voordat van alle kanten bondgenoten van Ardig Hal arriveren.
De bondgenoten smeden plannen om de Lichtloze Burcht van de vijand Femris aan te vallen en de drie Splinters, overblijfselen van een magisch artefact, te bemachtigen.
Maar dan wordt het pad van de getergde en door twijfel overmande Rowarn onverwachts gekruist door de gevreesde Demon Nachtvuur...


Sterk vervolg op Demonenbloed

Waarschuwing voor spoilers
Voor degenen die deel 1 van De Woudzeekronieken nog willen lezen en niet willen worden verrast door spoilers doen er beter aan niet verder te lezen.

Lees verderNachtvuur – Uschi Zietsch

Bronzen Uil

"Het Betere Boek is een project van het Willemsfonds, een sociaal-culturele vereniging met een hart voor de Nederlandse taal.
Het Betere Boek doet een extra inspanning voor debutanten. Om hen een duwtje in de rug te geven, reiken we ieder jaar De Bronzen Uil, een prijs voor de beste Nederlandstalige debuutroman, uit."


   
2018Lenny PeetersDochter
2017Lieke KézérDe afwezigen
2016Lize SpitHet smelt
2015  Inge Schilperoord Muidhond
2014  Kris van SteenbergeWoesten
2013  Ineke RiemZeven pogingen om een geliefde te wekken
2012  Roderik SixVloed
2011  Jan VantoortelboomDe verzonken jongen

Gijsbert Japicxprijs

  
2017Eppie Dam, Fallend ljocht
2015Koos Tiemersma: Einum (roman)
2013Jacobus Q. Smink: Sondelfal (bundel)
2011Durk van der Ploeg: gehele oeuvre
2009Anne Feddema: Reidhintsje op ’e Styx (poëzie)
2007Josse de Haan: gehele oeuvre
2005Abe de Vries: In waarm wek altyd (poëzie)
2003Willem Tjerkstra: Ridder fan Snits (roman)
2001Tsjêbbe Hettinga: Fan oer see en fierder (dichtbundel)
1999Piter Boersma: It libben sels (roman)
1997Trinus Riemersma: De reade bwarre (roman)
1995Steven H.P. de Jong: De Wuttelhaven del (roman)
1993Anne Wadman: gehele oeuvre
1991Tiny Mulder: gehele oeuvre
1989Sjoerd van der Schaaf: De bijekening (roman)
1987Reinder Rienk van der Leest: Kunst en fleanwurk (dichtbundel)
1985Ypk fan der Fear: gehele oeuvre
1983Jan Wybenga: Lyts Frysk deadeboek (dichtbundel)
1981Rink van der Velde: gehele oeuvre
1979Willem Abma: De âlde en de leave hear: as lead om âld izer, Op libben en dea en Mosken en goaden (dichtbundels)
1977Paulus Akkerman: It roer út hannen (roman), Foar de lins/Dat sadwaende (essays)
1975niet toegekend
1973Trinus Riemersma: Fabryk (roman)
1971Jan Wybenga: Barakkekamp (dichtbundel)
1969Jo Smit: Bisten en boargers (verhalenbundel)
1967Marten Sikkema: gehele oeuvre
1965Eeltsje Boates Folkertsma (geweigerd): Eachweiding (essays)
1963Douwe Tamminga: Balladen (dichtbundel)
1961Ulbe van Houten: De hillige histoarje (bijbelverhalen, De sûnde fan Haitze Holwerda (roman)
1959Rixt: De gouden rider (dichtbundel)
1957Anne Wadman: Kritysk konfoai (essays)
1955Sjoerd Spanninga: Spegelskrift en Núnders (dichtbundels)
1953Ype Poortinga: Elbrich (roman)
1951Fedde Schurer: Simson (bijbels drama), berijmingen van It boek fan 'e psalmen
1949Nyckle Haisma (postuum): Simmer (novelle)
1947Obe Postma: It sil bistean (dichtbundel)

Demonenbloed – Uschi Zietsch

Demonenbloed Boek omslag Demonenbloed
Woudzeekronieken
Uschi Zietsch
Fantasy
Zilverspoor
3 november 2012
Paperback
384
Theo Barkel

 

Rowarn lijkt een gewone jongeman, maar van jongs af aan heeft hij al gewelddadige uitbarstingen. Op een ochtend wordt hij wakker in het woud, met naast zich het lijk van een vreselijk toe-getakelde jonge vrouw.
Al snel beschuldigen de bewoners van de nabij gelegen stad Rowarn van de recente moorden en ze eisen vergelding. Rowarn kan zich echter niet herinneren, dat hij de moord begaan heeft. Op zoek naar antwoorden, ontdekt hij wel dat hij een duister verleden met zich mee draagt.
Als een groep ridders het vredige dal verstoort, op zoek naar rekruten voor de allesomvattende oorlog in de buitenwereld, krijgt Rowarn de kans om als dienaar van hun aanvoerder mee te reizen. Deze charismatische veteraan blijkt al snel ook een duistere, meedogenloze zijde te hebben.
Alle ervaringen op zijn reis stalen de jongeman om zijn zoektocht naar waarheid en wraak voort te zetten. Maar er zijn geheimen die je beter kunt laten rusten, en soms kan de waarheid dodelijk blijken...


Aardige maar clichématige epische fantasy

Het verhaal van een jonge held met bijzondere kwaliteiten die ten strijde trekt tegen een duistere vijand is in de epische fantasy een vaker voorkomende verhaallijn. Af en toe lijkt het thema wel wat uitgemolken te zijn en toch verschijnen er gelukkig nog regelmatig boeken in deze categorie die alleszins de moeite waard zijn.
Dat geldt bijvoorbeeld voor Demonenbloed, het eerste deel van De Woudzeekronieken, van de Duitse auteur Uschi Zietsch. Hoewel haar eerste roman al in 1984 in Duitsland is uitgegeven, en er daarna nog tientallen andere boeken van haar hand zijn verschenen, is zij in het Nederlandse taalgebied nauwelijks bekend. Het zou zomaar kunnen dat daar met het publiceren van deze serie verandering in komt.

Lees verderDemonenbloed – Uschi Zietsch

Bezoek Leeszaal Rotterdam West

ma tdl 19112012102351

De stad Rotterdam roept bij mij vaak ambivalente gevoelens op. Mooi aan de stad is natuurlijk het mooiste voetbalstadion van het land, de diversiteit aan musea, de vele bijzondere restaurantjes, het in mijn ogen prachtige nieuwe Centraal Station et cetera. Maar het heeft ook mindere kanten: de hopeloze infrastructuur (Kleinpolderplein, Maastunnel), de vieze lucht, de verouderde Lijnbaan, van de koopgoot vind ik vooral de naam mooi, en natuurlijk het aantal titels dat omgekeerd evenredig is aan de schoonheid van De Kuip.

Maar sinds kort heb ik iets gevonden dat ik aan de lijst met moois kan toevoegen: de Leeszaal Rotterdam West. Voor wie er meer over wil weten, volg deze link http://www.leeszaalrotterdamwest.nl/over-de-leeszaal/

Ik had er weleens van gehoord van vrienden in Duitsland nota bene, en had al een tijdje het voornemen er eens een boekje aan te wagen. Gisteren, 10 oktober 2015, kwam het er dan eindelijk van.
Wat was het een positieve verrassing! Allereerst door de aangename positieve sfeer. De vrijwilligsters beheersten het Nederlands (nog) niet allemaal even goed, maar met wat geduld lukt het heus wel, zij vielen vooral op door hun vrolijkheid en aanstekelijk enthousiasme.
En ook: de jongere, vooral allochtone kinderen, waren daar om te (leren) lezen of gewoon bij elkaar te zijn in een veilige, prettige omgeving en en passant kennis te maken met boeken.

Dat is allemaal leuk meegenomen, doch primair kwam ik daar voor de boeken. En ook dit was verrassend. Een breed en gevarieerd assortiment, boeken in goede tot zeer goede staat, minstens vergelijkbaar met een bibliotheek, en hoe gek het ook klinkt met een aanbod dat mij meer aanspreekt dan dat van de lokale bibliotheek.
Ik ben er onvoorbereid heen gegaan, eerst maar eens kijken of het mij wat te bieden zou hebben. Antwoord een volmondig en hardop JA.

In een half uurtje had ik een grote tas gevuld met:
• Een bundel boeken van Torgny Lindgren. Zo moeilijk aan te komen en daar stond het gewoon.
• Anna, Hanna en Johanna van Marianne Fredriksson
• Meneer Visser’s hellevaart van Vestdijk, in uitstekende staat. Eindelijk kan ik dit boek eens herlezen.
• De dokter en het lichte meisje, eveneens Vestdijk. Een van de (weinige) boeken die ik niet van deze auteur heb gelezen, het kan er nu van komen.
• Het zingen van de tijd van Richard Powers. Ik heb hem, eindelijk!
• Aprilheks van Majgull Axelsson. Ken het alleen maar van horen zeggen, ben benieuwd.
• Kolyma van Tom Rob Smith
• Alexander Dumas, een mooie geïllustreerde versie van De graaf van Monte Christo

Ik ben er zeker van dat met de nodige voorbereiding de “oogst” nog mooier zou kunnen zijn, misschien iets voor een volgende keer, of misschien gewoon snuffelen en verrast worden en een mooie ongezochte vondst doen, ik weet het nog niet, maar dat ik er vaker heen ga staat als een paal boven water.
Maar voorlopig kan ik weer vooruit, al was dat niet het probleem, ik heb nog wel wat boeken liggen om voor Hebban te recenseren, ook leuk!

Ik kan een bezoek aan de leeszaal aan iedere boekenliefhebber aanraden en als je gaat: doe gewoon wat terug en help de leeszaal om de voorraad op peil te houden.

De halfbroer – Lars Saabye Christensen

De halfbroer Boek omslag De halfbroer
Lars Saabye Christensen
Roman
De Geus
1 november 2002
Paperback
731
Paula Stevens

 

Scenarioschrijver Barnum Nilsen bezoekt met zijn vriend en manager Peder het Filmfestival in Berlijn. Terwijl Peder deals probeert te sluiten, geeft Barnum zich in zijn hotel over aan zijn drankzucht. Ontmoetingen met filmproducenten gaat hij liever uit de weg. Het bericht dat zijn verdwenen halfbroer Fred na jaren weer thuis is gekomen, ontketent zijn verteldrang. Een wervelende familiegeschiedenis is het resultaat.


Kroniek van een mislukkeling

Lars Saabye Christensen is een Noorse auteur met een imposant oeuvre bestaande uit romans, novellen, gedichten en toneelwerken. De halfbroer wordt wel beschouwd als zijn magnum opus. Voor dit werk ontving hij in 2002 de Literatuurprijs van de Noordse Raad, een prijs die in de Noordse landen geldt als de belangrijkste na de Nobelprijs.

Lees verderDe halfbroer – Lars Saabye Christensen

Fantastische recensie Jan!

Mag je trots op zijn, vijf sterren waard! Minstens! Goed gedaan man!

Wat zou je denken als ik mijn eigen voortbrengsels zo zou bejegenen? Rijp voor een inrichting? Tijd voor een witte jas met knopen aan de achterkant? Misschien niet zo extreem maar met pek en veren verdrijven uit het Hebban recensentenparadijs* zou misschien wel gepast zijn. Aan mijn gezond verstand zou je ook gaan twijfelen. En terecht.

En toch: er zijn schrijvers die dit doen. In internationaal verband zijn in de afgelopen jaren ten minste twee vermaarde auteurs, R.J. Ellory en Orlando Figes, stevig door de mangel gehaald omdat zij, al dan niet onder pseudoniem, het eigen werk de hemel in prezen en dat van anderen afkraakten. Ongetwijfeld zullen er meer gevallen zijn, zo cynisch ben ik dan ook wel weer.

Gebeurt dat ook in Nederland? Ja, wel degelijk. Zonder al teveel inspanning heb ik in de afgelopen maanden twee schrijvers gezien die hun eigen werk op Hebban met vijf sterren waarderen en een proeflezer die datzelfde doet voor een boek waaraan die persoon heeft bijgedragen. Ik zal zo prudent zijn om geen namen te noemen. Het roept wel de vraag op of dit veel vaker voorkomt, al dan niet in bedekte vorm, en in hoeverre dit fenomeen het sterrenstelsel aantast.

Ik zal eerlijk zijn: het irriteert mij. In hoge mate, ook al is het geen halsmisdrijf. Het helpt dan wel wat om een relativerende tekst tot je te nemen als “You know you are as small as the things you let annoy you ” (Uit een song van de band Cloud Cult). Maar waarom dan toch die ergernis via een blog uiten? Omdat ik ook veel waarde hecht aan een zin van Florence Welch ”It’s hard to dance with a devil on your back, so shake him off”.

Om Cloud Cult maar weer aan te halen: “Some days you give the thanks, some days you give the finger, it’s a complicated creation”. Dat is een keuze waar elke lezer voor staat. Per boek zullen de waarderingen uiteenlopen. Gelukkig maar, smaakverschil moeten we koesteren. Maar het is niet aan de schrijver cum suis om dat te beïnvloeden door sterren uit te delen aan eigen werk. Neem gewoon je publiek serieus, dat kan heus zelf wel een oordeel vellen en loop niet het risico dat je door jezelf de “thanks” te geven “the finger” krijgt van anderen.

Natuurlijk is het logisch dat een schrijver het oordeel in spanning afwacht. Het ego mag gestreeld worden, niks mis mee, en de schoorsteen moet roken, alle begrip voor. Maar om het eventuele leed van een mindere waardering wat te verzachten: “And if we live by books and we live by hope does that make us targets for gunfire?” (Belle and Sebastian). Welnee. Natuurlijk ga ik ervan uit dat een schrijver zijn hele ziel en zaligheid in een boek legt, maar als het dan onverhoopt niet met gejuich wordt ontvangen dan staat echt geen vuurpeloton klaar.

Over het sterrenstelsel is op Hebban al eerder een zeer interessant, mooi blog geschreven door Hebbanlid Jack Schlimazlnik, met veel goede reacties, zie de link http://www.hebban.nl/blogs/het-is-in-de-sterren-te-lezen. Over sterrenstelsels en hoe waarderingen tot stand komen kun je gelukkig heel verschillend denken blijkt daaruit.

Er zit wel een weeffout in onze (Hebban)sterren (bedankt John Green). Ik ben van mening dat schrijvers cum suis het fatsoen moeten hebben om zich buiten waarderingen te houden. En misschien ligt hier wel een taak voor de Hebbanredactie. Al was het maar om te voorkomen dat een platform als dit het risico loopt minder serieus te worden genomen.

Om af te sluiten: als dit blog niet bij iedereen in de smaak valt, prima, ik hou me dan wel vast aan een tekst van Portugal, the men: “You don’t need sympathy, they got a pill for everything”.

*Update 10 februari 2018: ik schreef dit in de periode dat ik voor Hebban recenseerde. Dat is sinds oktober 2017 voltooid verleden tijd, ik ben ermee gestopt. Ik recenseer wel, vooral op deze website, doch ook op andere platforms. Overigens sta ik nog volledig achter deze tekst.

Spring naar toolbar