Al onze gisterens – Natalia Ginzburg

Al onze gisterens
Natalia Ginzburg
Roman
Meulenhoff
2018
Hardcover
335
Hennie Vlot
9789029092463

 

Gewone mensen in ongewone tijden

De titel van Al onze gisterens van Natalia Ginzburg is afgeleid van een citaat uit Shakespeare’s Macbeth:

“And all our yesterdays have lighted fools
The way to dusty death”

Dit is tevens het motto van deze roman over gewone Italiaanse mensen in ongewone tijden, de aanloop naar en gedurende de Tweede Wereldoorlog. In de slotpassage wordt hiernaar impliciet verwezen.

Lees verder

Het dubbelleven van Melenti Maschoelia – Dato Turashvili

Het dubbelleven van Melenti Maschoelia
Dato Turashvili
Roman
Cossee
2021
Paperback
256
Ingrid Degraeve
9789059369757

 

Interessant, hoewel titel de lading nauwelijks dekt

Het dubbelleven van Melenti Maschoelia van Dato Turashvili gaat over de zoektocht van de auteur naar wat er gebeurd zou kunnen zijn met zijn grootvader. Deels dekt die titel de lading, maar het is toch net even anders. Alles overziende zijn die naspeuringen van ondergeschikt belang. Het blijkt wel een mooie kapstok om van alles aan op te hangen.

Lees verder

Het zwarte koninkrijk – Szczepan Twardoch

Het zwarte koninkrijk
Szczepan Twardoch
Roman
Nieuw Amsterdam
2021
Paperback
287
Charlotte Pothuizen
9789046827963

 

Haat en wraak als drijfveren om te overleven

Degenen die De koning van Szczepan Twardoch hebben gelezen kunnen in de opvolger, Het zwarte koninkrijk, tegen enkele verrassingen aanlopen. Sommigen wonen niet waar je dat zou verwachten, een enkeling blijkt toch nog in leven te zijn. Voor diegenen die het eerste deel nog niet hebben gelezen is de grootste spoiler dat het hele gezin Shapiro, vader, moeder en twee zoons bij elkaar is gebleven. Het heeft geen invloed op de leeservaring van het eerste deel want van ondergeschikt belang, wel komt het mogelijk als een verrassing in dit vervolg. Dit gegeven weglaten is onmogelijk als je iets over Het zwarte koninkrijk wilt vertellen.

Lees verder

De koning – Szczepan Twardoch

De koning
Szczepan Twardoch
Roman
Nieuw Amsterdam
2019
Paperback
336
Charlotte Pothuizen
9789046825259

 

Een roman als een bokswedstrijd

Al voordat De koning van Szczepan Twardoch begint is duidelijk dat het om een roman gaat vanuit Joods perspectief. De zes hoofdstukken volgen het Hebreeuws alfabet. Het speelt zich hoofdzakelijk af in Warschau, enkele jaren voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog. De belangrijkste persoon is een bokser. Het leest als een bokswedstrijd. Hard, enerverend, wisselende kansen met als belangrijkste aspect: vergeet nooit je dekking. Dat geldt ook voor dit boek, waarbij het laatste aspect kan worden ingewisseld voor altijd alert blijven. Voordat je het weet heb je iets gemist.

Lees verder

Een Duitse fantasie – Philippe Claudel

Een Duitse fantasie
Philippe Claudel
Verhalen
De Bezige Bij
2021
Hardcover
143
Manik Sarkar
9789403122519

 

Pijnlijke, tot nadenken stemmende verhalen

De vijf verhalen in Een Duitse fantasie door Philippe Claudel spelen zich af in het Duitsland van de twintigste eeuw. De tweede wereldoorlog is de verbindende factor. Hoewel ze verder vooral los van elkaar staan is er nog iets anders dat sommige verhalen aan elkaar knoopt: Viktor. De schrijver laat in het midden of de persoon die in meerdere verhalen terugkeert dezelfde persoon betreft. Soms lijkt dat onmiskenbaar het geval te zijn, in andere gevallen zou het ook op toeval kunnen berusten.

Lees verder

De onthoofde haan – Eginald Schlattner

De onthoofde haan
Eginald Schlattner
Roman
Manuzio
2020
Paperback
528
Marianne van Reenen
9789492600271

 

Verslag van een veelbewogen jeugd

Eginald Schlattner is geen bekende naam in Nederland. Een korte introductie. Hij is in 1933 geboren in Arad, vlakbij de Roemeense grens met Hongarije. Hij groeide op in Fogarasch dat in het hart van Roemenië ligt. Schlattner behoort tot de Duitse minderheid. Hij schreef na de oorlog voor Duitstalige kranten en tijdschriften. In 1957 werd hij door de Securitate, de Roemeense geheime dienst, gearresteerd. Hij was niet opgewassen tegen de geestelijke en lichamelijke martelingen en heeft tijdens een showproces belastende verklaringen afgelegd over andere auteurs. Hij kwam er met een mildere straf vanaf dan de anderen. Zijn schuldgevoel hierover is hij nooit kwijtgeraakt. Op latere leeftijd hij de studie theologie voltooid en is vervolgens aan de slag gegaan als zielzorger in gevangenissen.
Naast enkele andere boeken heeft hij vier romans geschreven waarin hij een en ander heeft verwerkt. De onthoofde haan is de eerste daarvan.

Lees verder

Meer dan alleen Auschwitz – Kevin Prenger

Meer dan alleen Auschwitz
Kevin Prenger
Non-fictie
Just Publishers
2021
Paperback
287
9789089759191

 

Twaalf bijzondere verhalen

Denk je aan een naam die symbool staat voor de Tweede Wereldoorlog en de holocaust dan is Auschwitz allicht één van de eerste die in je opkomt. De klank is donker, de uitspraak is hard, elke associatie ermee kan niet anders dan negatief zijn. Op één ding na: je hoeft het maar te noemen en ieder weet waar het over gaat en waar het voor staat. Er is geen beter symbool denkbaar voor waar de mens in al zijn slechtheid toe in staat is. Maar er is Meer dan alleen Auschwitz. “De holocaust is niet één verhaal over hoe zes miljoen mensen omkwamen, het betreft zes miljoen individuele verhalen.” Kevin Prenger heeft er twaalf van verzameld en in dit boek gebundeld.

Lees verder

Leven met de ster – Jiří Weil

Leven met de ster
Jiří Weil
Roman
Van Gennep
2017
Hardcover
216
Kees Mercks
97894616408985

 

Indringend en vervreemdend

Het leven van de joodse Jiří Weil (1900 – 1959) is, heel zachtjes uitgedrukt, weinig vreugdevol geweest. Als overtuigd communist ging hij op jonge leeftijd naar de Sovjet-Unie. De realiteit viel hem zwaar tegen en het duurde niet lang voordat hij in conflict kwam met de autoriteiten en werd teruggestuurd naar Tsjecho-Slowakije. Het was onrustig, de Duitsers waren de Sudeten-Duitsers aan het ophitsen. Na de oorlog, die hij wonderwel overleefde, werd hij als schrijver in de ban gedaan. Hij heeft nog net kunnen meemaken dat hij werd gerehabiliteerd, kort daarop stierf hij, leukemie. Des te verbazender is het dat hij in Leven met de ster op zo’n, de ellendige omstandigheden in aanmerking nemende, lichte toon heeft geschreven over die donkere oorlogsjaren.

Lees verder

De reparatie van de wereld – Slobodan Šnajder

De reparatie van de wereld
Slobodan Šnajder
Roman
Wereldbibliotheek
2020
Paperback
479
Roel Schuyt
9789028450462

 

Sommige dingen veranderen nooit

Een man met het uiterlijk van een rat (een dier dat vaker zal terugkeren) komt bij een groep mannen. Ze hebben het slecht, weinig te eten. Hij vertelt hen een verhaal over een land waar het goed boeren is, vruchtbare grond. Hij wil hen verleiden om daarheen te vertrekken en belooft daarop terug te komen als de tijd rijp is. Hiermee begint De reparatie van de wereld van Slobodan Šnajder,

Lees verder

Het proces van Neurenberg – Steffen Radlmaier

Het proces van Neurenberg
Steffen Radlmaier
Non-fictie
Cossee
2020
Paperback
352
W. Hansen
9789059369030

 

Waardevolle bundeling van artikelen over belangrijk proces

Iets nieuws schrijven over de Tweede Wereldoorlog is vijfenzeventig jaar na het einde daarvan nauwelijks meer mogelijk. Wellicht dat een invalshoek nog bijzonder kan zijn of een persoonlijk verhaal unieke elementen bevat maar hard nieuws lijkt er niet meer in te zitten. Over Het proces van Neurenberg is door de jaren heen ook al veel verschenen. Steffen Radlmaier had ook klaarblijkelijk niet de intentie om met groot nieuws te komen. Wat hij wel wilde en wat ook goed is gelukt is om de meest belangwekkende artikelen die over genoemd proces zijn verschenen te bundelen. Hij is dan ook niet de auteur van die stukken, maar wel degene die ze heeft verzameld. Dat is een grote verdienste die niet genoeg op waarde kan worden geschat.

Lees verder